Le Corbusier’nin dünyaca ünlü eseri Ronchamp Şapeli’nin geleceği konusunda, mimarlık dünyasında eşi benzeri görülmemiş bir tartışma başladı. Dünyaca ünlü mimarlar ve mimarlık eleştirmenleri, Renzo Piano’nun şapel için hazırladığı planı protesto ederek, Fransız Kültür Bakanlığı’na ortak imzalı bir dilekçe yolladı.

Cesar Pelli, Richard Meier ve Rafael Moneo gibi pek çok ünlü mimarın da aralarında bulunduğu isimler, Renzo Piano’nun Ronchamp Şapeli için yaptığı 6,4 milyon sterlinlik planı “barbarca” bulduklarını bildirerek, Le Corbusier Vakfı’ndan bu planı yürürlükten kaldırmalarını talep etti. Renzo Piano, hazırladığı tasarımda ziyaretçiler için yeni alanlar ve rahibeler için yatakhane planlamıştı.

Piano’nun hazırladığı tasarımda, çoğu yenilik yerin altında bulunsa da, yaklaşık 1500 kişinin imzaladığı dilekçede, Dünya Kültür Mirası alanı olarak belirlenen bu alanın korunması gerekliliğinin altı çiziliyor. Dilekçedeki “Plan, bize miras olarak bırakılan bu eseri tamamen barbarca bir şekilde ele almaktadır” cümlesi de dikkat çekiyor.

Karşı taraftan gelen bu atağın üzerine, Renzo Piano da boş durmayarak bir karşı dilekçe yayınladı. Massimiliano Fuksas, Eva Jiricna, Peter Cook, Tony Fretton, David Adjaye, Julia Barfield ve eski RIBA başkanı Frank Duffy gibi isimlerin de destek verdiği bu dilekçede ise imza sayısı 250’yi bulmuş durumda.

Renzo Piano Building Workshop’un bu proje için görevlendirdiği mimar Paul Vincent, Fransız Kültür Bakanlığı’na giden dilekçenin dilinin gayet aşağılayıcı olduğunun altını çizerek, projeleri hakkında yalanlarla dolu olduğunu belirtti. Fransız hükümetiyle aralarında hiçbir sorunun bulunmadığını söyleyen Vincent, “İnterneti bu şekilde kullandığınız vakit, gerçek bir savaş aracına dönüşebiliyor. Vakfın da destek olduğu dilekçe gerçekten korkunç ve kötü yönlendiriciydi. O dilekçeyi imzalayan çoğu kişi, hatta Richard Meier bile bizim projemizi görmemişti” diye konuştu.

Proje hakkında kamuoyunun son derece yanlış bilgilendirildiğini söyleyen Vincent, “Oraya bir otel inşa edeceğimizi düşünenlerle bile karşılaştık! Umuyoruz ki, tasarımımızı görenler konu hakkındaki fikirlerini değiştirecektir. Le Corbusier bu şapeli sosyal bir bina olması için tasarlamıştı, bir ikon olarak değil” diyerek karşı tarafı eleştirdi.

Renzo Piano Building Workshop, önümüzdeki günlerde Fransız Kültür Bakanı Christine Albanel’le görüşerek projenin son halini teslim edecek.

Eski RIBA Başkanı Duffy ise, şapeli ilk kez 40 yıldan fazla zaman önce görmüş biri olarak, Renzo Piano’nun planının gayet saygılı olduğunu belirtti ve şunları söyledi: “Bu tam da Ronchamp’ın ihtiyacı olan değişiklikleri içeren bir plan. Şu an alana girerken çirkin bir otopark ve zevksiz binalar sizi karşılıyor. Piano tüm bu çirkinlikleri kaldırarak yerine çok daha düzgün öneriler getiriyor.”

Le Corbusier Vakfı ise konu hakkında herhangi bir açıklama yapmaktan kaçındı.

Ronchamp Şapeli hakkında

Halk arasında ve mimarlık camiasında kısaca “Ronchamp” olarak anılan Notre Dame du Haut, 1954 yılında dünyanın en ünlü mimarlarından Le Corbusier tarafından inşa edildi. Bu şapel, hâlen 20. yüzyılın en önemli dinî yapılarından biri olarak görülmektedir.

Fransa’nın doğusunda, Belfort yakınlarındaki bir tepede bulunan şapel, II. Dünya Savaşı sırasında yıkıldıktan sonra, Le Corbusier tarafından bir kere daha inşa edilmişti. Ronchamp, oldum olası Le Corbusier’nin mimarlık kariyerindeki en önemli eserlerinden biri olarak kabul edilmiştir. Şapelin tepenin yataylığına mükemmel derecede eşlik eden biçimi, bu dinî yapıyı mimarlık tarihinin en önemli yapıtlarından biri haline getirmiştir.

Tamamına yakını betondan olan şapelin duvarları ufak ve incedir. Sütunlar duvarlara gömülmüş bir yapıdadır. Şapelin içi, ortamın dinî özelliklerine uyum sağlar: İçeri giren asimetrik ışık, yapının çevresiyle olan ilişkisini sağlamlaştırırken, mekânın kutsallığını da vurgular.

Ronchamp, pek çok mimarlık tarihçisi tarafından ilk post-modern yapılardan biri olarak kabul edilmektedir.

Kaynaklar: BD Online, Wikipedia, iPetitions
Derleme: Mimdap

2 Comments

  1. Bu konu Türkiye de de duyulunca bazı kıpırtılar oldu, bu siteden gördüm. Duyarlılk evet çok büyük bir usta Corbusier, eser de öyle. Fakat iş yeni bir tasarımda daha projeye bakmadan aforoz geliştirmek olmamalı herhalde. Üstelik tasarımın sahibi Renzo Piano.
    Ronchamp için oluşturulan tasarımın kamuoyu tarafından nasıl algılanıp sonucun ne şekilde belirleneceğini açıkçası merak ediyorum.

  2. Bu tasarımın sorumlusu Vincent, “İnterneti bu şekilde kullandığınız vakit, gerçek bir savaş aracına dönüşebiliyor. Vakfın da destek olduğu dilekçe gerçekten korkunç ve kötü yönlendiriciydi. O dilekçeyi imzalayan çoğu kişi, hatta Richard Meier bile bizim projemizi görmemişti” diyerek bizlerin çok karşılaştığı bu hususa değinmiş. Evet doğru gerçekten, projeye bile bakmadan (hatta bakam gereği duymadan, bunu fazladan birşey gibi gören) peşinen yargılayanlarla, projeye bir kenarından bakıp olmadık anlamlar yükleyenler bulunabiliyor. Kitleleri ilgilendiren konularda yanlış yapmayalım tamam ama herşeyi de yanlış yorumlamayalım, o zaman hiç birşyin içinden çıkamayız.

    Ben bu açıdan baktığımda Ronchamp için yapılan yeni tasarımlara getirilen eleştiri ortamının bize benzediğini ama bakın bir anda durumun aydınlatılınca değiştiğini görerek bu yazıyı önemsiyorum.

    Saygılarımla

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir