Iowa’da mimarlık felâkete direniyor

Geçtiğimiz haftalarda dünyada yaşanan fırtınalar nedeniyle milyarlarca dolar hasar oluştu, insanlar evsiz kaldı, ekili biçili alanlar zarar gördü. Amerika Birleşik Devletleri’nin Iowa eyaleti de, bu büyük felâketleri en yakından yaşayan yerleşmelerden bir tanesiydi. Zaman geçtikçe, Iowa yaralarını sarmayı başardı. Su baskınları giderek azalmaya ve güneye doğru kaymaya başladı.

Louis Sullivan’ın tasarladığı banka, şu an sular altında

Suların çekildiği Cedar Rapids şehrinde yaşayan 120 bin kişiden 25 bin tanesi evsiz kalırken, şehrin pek çok kültürel yapısının bulunduğu binalar da zarar gördü. 13 Haziran Cuma günü, şehirde bulunan Ulusal Çek ve Slovak Müzesi ve Kütüphanesi, 4,5 metre suyun içine gömülmüştü. Müzedeki suyun boşaltılması için yapılan çalışmalar Salı gününe kadar devam etti. Sonunda müze çalışanları içeri alındığında, müze başkanı Gail Naughton, yapının uğradığı hasarın korkunç boyutta olduğunu söyledi. Binada yapısal herhangi bir sorun olmadığı belirtildiyse de, gerekli mimarî ve mühendislik etütlerinin yapılmasının şart olduğu ifade edildi. Çarşamba gününe gelindiğindeyse, güvenlik gerekçeleri nedeniyle müzeye girişler yasaklanmıştı.

Steven Holl’ün Art Building’i de büyük hasar gördü

Ünlü Amerikalı mimar Louis Sullivan’ın yaptığı ve şehrin önemli nirengi noktalarından bir tanesi olan Wells Fargo Bankası da, su baskınından nasibini alan binalar arasındaydı. Yapının zemin katı ve ilk katı tamamen sular altında kalırken, özel dekore edilmiş pencereleri ve diğer iç mimarî harikaları da zarar gördü. Cedar Rapids’in Sullivan imzalı bir diğer önemli yapısı olan St Paul’s United Methodist Kilisesi ise, su baskınlarından hafif zararlar görerek kurtulmuştu.

önce…

…sonra

Nehrin hemen karşı kıyısındaki Iowa Tarih Müzesi, Bilim Merkezi ve IMAX sinema salonu da su baskınından nasibini alan binalar arasındaydı. Müze 1,5 metre kadar suyun içine gömülürken, son bilgilere göre suyun boşaltılması çalışmaları hâlen devam ediyordu. Müzenin internet sitesinden yapılan açıklamada şu satırlara yer verildi: “Müzemiz hasarı en aza indirmek adına gerekli tüm önlemleri almıştır. Bu sayede tarihî eserlerden pek çoğunu kurtarmayı başarmış bulunuyoruz.”

Edinilen son bilgilere göre, Iowa’da bulunan Frank Lloyd Wright binalarının pek çoğunda önemli bir hasar oluşmadı. Ancak ustanın Alvin Miller için yaptığı evin tamamının sular altında kaldığı, gelen haberler arasındaydı.

Felâketten zarar gören yapılardan bir diğeri ise, Iowa Üniversitesi binası oldu. Okulun 20 binası şu an için kullanılamaz duruma geldi. Steven Holl’un ödüllü yapısı Art Building West’in de içinde bulunduğu Sanat Kampüsü, en büyük zararı gören yer oldu.

New York’taki binalarıyla tanınan Max Abramovitz’in pek çok binası da kullanılamaz hale geldi. Abramovitz’in tasarladığı Sanat Müzesi, Hancher Oditoryumu, Voxman Müzik Binası, Clapp Resital Salonu ve baskı odaları, büyük zarara uğradı. Üniversiteden bir yetkili, yaptığı açıklamada, “Hancher Oditoryumu su baskınından çok fazla etkilendi. Okuldaki herkes, Sanat Kampüsü’nün bu kadar büyük zarara uğraması nedeniyle kahroldu” diye konuştu.

Üniversiteden gelen tek iyi haberse, Frank Gehry’nin 1992 yılında tasarladığı Gelişmiş Teknoloji Laboratuarı’nda büyük hasar olmaması oldu. Üniversiteden bir yetkili, “Binanın etrafına kum torbaları dizerek suyun gelmesini engellemeye çalıştık. Su binanın ilk katına ulaştıysa da, diğer yapılar kadar büyük zarar vermedi. Bizim asıl korkumuz, içeride bulunan milyonlarca dolarlık araştırma ekipmanının zarar görmesiydi. Neyseki binada ve ekipmanda yapısal bir sorun olmadı” diye konuştu.

Gelen haberlere göre, üniversitenin hasar gören bir diğer kısmı ise, yerin altındaki bölümleri oldu. Üniversitenin geleceğine dair uzun vadeli planların henüz yapılmadığı, şu an için tek hedefin hasarın olabildiğince azaltılması olduğu belirtilirken, bazı binalara girmenin birkaç hafta sürebileceği ifade edildi.

Kaynak: Metropolis
Çeviri: mimdap