Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü’den gönüllü bir grup öğretim elemanı ve öğrenci tarafından organize edilen Çarşamba Seminerleri, 7. yılına Sulukule için sivil ve gönüllü bir grup -Sulukule Atölyesi- tarafından hazırlanan Sulukule Sosyo-Ekonomik ve Mekansal Gelişim Planının aktarıldığı ve tartışıldığı seminer ile başladı.
Sulukule Atölyesi gönüllülerinden Yrd. Doç. Dr. Erbatur Çavuşoğlu, Şehir Plancısı Kumru Çılgın, Derya Engin ve Ece Özden Pak’ın sunumlarıyla gerçekleştirilen seminere, Erbatur Çavuşoğlu, mahallede yaşanan süreci anlatarak başladı.
- 5366 sayılı yasa
- Yenileme alanı ilanı ve Proje
- Acil Kamulaştırma Kararı
- Alternatif dernek
- El değiştirmeler
- Sözleşmeler
- Yıkımlar
- Haksahipliği ve Taşoluk
- STOP Planı
- Müzakereler ve Mücadeleler
şeklinde bir süreç yaşandığını belirten Çavuşoğlu, alternatif planı yapmaya başladıklarında mahallenin henüz %40 kadarının yıkılmış olduğunu ancak TOKİ ile görüşmelerin başlaması sırasında ise %90 oranında yıkımların tamamlandığını, mahallede yaşayanların büyük çoğunluğu taşınmak zorunda kaldığı için de, yapılan planın Katılımcı Planlama değil ancak Savunucu Planlama örneği olabileceğini açıkladı.
Sulukule’de yaşanan sürecin ilk aşamada basından olumsuz yönde etkilendiğini, bunda başbakanın “Sulukule’yi ucubelikten kurtaracağız” sözünün de büyük payının olduğunu, ancak ardından özellikle alternatif medya olarak bilinen yayın organlarında Sulukule’deki yıkımları kınayan haberlerin çıkması, uluslaarası kuruluşların devreye girmesi ve alternatif planın yapılmasıyla olumlu gelişmelerin yaşanmaya başladığını sözlerine ekleyen Çavuşoğlu, halen Sulukule’deki yaşamın sürdürülmesiniin mümkün olduğunu belirtti.
Ardından Alternatif Plan’ın anlatımıyla süren seminerde, belediyenin planı ile alternatif plan arasındaki farklılıklara değinildi. Bölgede özellikle Sur Koruma Bandı çevresinde 2 kattan, onun devamında ise 4 kattan yüksek yapının bulunamayacağı belirtilirken, belediyenin planında, surun hemen dibinde, yol ve ada dokusunu bozan bir kütle olarak yerleşen otelin de, mahalle yapısına uymadığı için alternatif planda ele alınmadığı söylendi.
Çok eski bir yerleşim birimi olduğu bilinen Sulukule’nin, yüzyıllar boyunca sokak dokusunu koruduğu ve yeni planda da bunun korunması gerektiği, ayrıca belediyenin planında gözardı edilen ancak hem mahalle hem de yakın çevresi için özellikle afet durumlarında toplanma noktası olarak da kullanılabilecek yeşil alanın da yapılaşmaya açılmamasının öneminden bahsedildi.
Belediyenin hazırladığı planda 70-135 metrekare arasında değişen daireler yeni planda, mahallenin yaşam biçimi de gözönüne alınarak 25-60 metrekare arasında çözülüyor ve yapı adalarının ortasında ortak kullanım amaçlı avlular yerleştiriliyor. 25 metrekarelik küçük birimler de, yalnız yaşayan yaşlı sakinlerin ihtiyaçları neticesinde şekilleniyor. Birimlerin herbirinde mutfak ve banyo yer alıyor. Ayrıca donatı oranı da büyük ölçüde arttırılıyor. Tüm bunlar yapılırken de yoğunluk beklenenin altında kalıyor.
Sunumun ardından atölye ekibi salondan gelen, Roman-Romen kavramları, yenilemenin ardından gelecek olan değer artışı ve bunun kiralara yansıması, mimari tasarım üzerine soruları cevapladı. Öncelikle Roman-Romen kavramı üzerinde durmadıklarını, burada yaşayanların kendi yaşam kültürleri üzerine yoğunlaştıkları belirtildi. Oluşacak değer artışlarının ise imzalanan protokollerde örneğin 5 yıl boyunca satışların engellenmesi gibi maddelerle en azda tutulmaya çalışıldığı ancak bunun üzerinde daha fazla çalışılması gerektiği açıklandı. Mimari tasarımın ise, hiç istemedikleri ancak alanın ihtiyaç ve zorunlulukları nedeniyle belirli bir yapı adasında belirli büyüklükte ve yoğunlukta yapı biriminin yerleştirilmesi şeklinde gerçekleşmek zorunda kaldığı söylendi.
Son olarak TOKİ, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Fatih Belediyesi ile görüşmelerin devam ettiği, ancak Fatih Belediyesi’nin bir türlü kendi projesinden vazgeçmeye razı olmadığı belirtilerek sunuma son verildi.
mimdap
