Antoine Helbert’in Bizans-Constantinopolis-İstanbul’u
Bizans, Konstantinopolis, İstanbul: üç isim ve tek bir kent. Antoine Helbert, ressam, illüstratör, dekoratör 7 yaşında annesinin hediye ettiği bir kitapla tanıştığı antik ve ortaçağ İstanbul’u üzerine devasal çalışmalar gerçekleştiriyor.
Sanatçının tanımlamasıyla “İstanbul paganizm ile hiristiyanlığın kaynaştığı, anarşik Roma’nın tersine tüm düzenin imparatorluğu yüceltmek için planlı bir şekilde yapıldığı bir kent ve bu yönüyle gerçek bir şehircilik vizyonunu da taşıyor.” Tarihten gelen kilişeler, kenti “bir acılar ve çöküş kokusu ile karışmış, kesintiler ve saray entrikalarıyla dolu bir dini tartışmalar kenti” olarak tanımlamakta. İstanbul’a ilk kez 35 yaşında gelir. “İstanbul’a geldiğimde kentin her köşesini tanıyordum, belleğime kazınan yapılar karşımda duruyordu ve ben onların fotoğraflarını çektim, resimlerini yaptım ve döndüğümde bunları kullanarak kenti yeniden canlandırdım” demekte.
Antoine Helbert “bu taşları ilk kez keşfedenlerin” yerine kendisini koyar ve planları, gravürleri, kilişeleri kullanarak bir ondokuzunu yüzyıl insanı gibi mevcut binaları yeniden canlandırmaya çalışır. “Bu çalışma bir arkeolog, bir tarihci çalışması değil” der.
Çalışmasının bir başka yönü mimarinin insanlarla olan ilişkisidir. Bu eserlerle ilgili kişilerin yağlıboya tablolarını yapar. Teodora, İren, Aleksi Komnen bu şekilde yeniden tıpkı geçmişte Ingres’in devasal tablolarında olduğu gibi yeniden canlanırlar. Kumaşlar, süslemeler tüm incelikleriyle gelirler.
Bugünün İstanbul’u sorulduğunda ise sanatçı: “Boğaz kıyılarındayken yüzyılların katmanları bana geliyorlar, bu geçmişin ve bugünün karışımını seviyorum. Ayrıca Türkler zamanla tarihi eserlerin korunması konusunda daha hassas davranıyorlar” demekte.
Tüm bu çalışmaların ne olacağını soranlara ise verdiği cevap: “bugün ile geçmişin politikaları, politikacıları, diplomasileri geçmişle çok bağlantılı ve benzeşmekte” demekte.
Kaynak:Bizans Antoine Helbert Çeviri:Mimdap
