İzmir’in simge yapılarından Tarihi Elektrik Fabrikası’nın bulunduğu alanın imar planı değiştirilerek 20 katlı yapılaşmaya açılması kentte tepki yarattı. Yerel yönetimler ve meslek odaları fabrikanın kamusal kullanım için korunması gerektiğini vurguladı.
İzmir’in simge yapılarından biri olan ve uzun yıllar kente hizmet veren Tarihi Elektrik Fabrikası için hazırlanan imar planı değişikliği tepkilere yol açtı. 12 Mart 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı’yla fabrikanın bulunduğu alanın imar planı değiştirilerek 20 kata kadar yapılaşmaya izin veren “Ticaret-Turizm Alanı, Özel Proje Alanı ve Yol” olarak düzenlendi. Karara yerel yönetimler, meslek odaları ve bölge halkı tepki gösterdi. Yapılan açıklamalarda, Tarihi Elektrik Fabrikası’nın İzmir halkına ait olduğu ve rant projelerine teslim edilemeyeceği vurgulandı.
Konak Belediye Başkanı Nilüfer Mutlu Çınar, işlevini tamamlamış eski fabrika ve endüstri yapılarının yalnızca mimari değil; tarihi, teknolojik, sosyal ve kültürel değerleriyle birer miras niteliği taşıdığını söyledi. Çınar, bu tür yapıların restorasyonla yeniden işlevlendirilerek kamusal yaşama kazandırıldığını belirterek şu ifadeleri kullandı: “Dünyada, ülkemizde ve kentimizde bunun pek çok örneği vardır. Tarihi Havagazı Fabrikası, TCDD Alsancak İstasyonu ve Atölyeleri ile Eski Tekel Sigara Fabrikası bunlardan sadece birkaçıdır.”
TÜM YASAL HAKLARI KULLANACAK
Elektrik Fabrikası’nın yıllardır İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne devredilmediğini hatırlatan Çınar, şöyle konuştu: “Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nın açtığı satış ihalesini kazanmasına rağmen yıllardır İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne devredilmeyen Elektrik Fabrikası’nın rant amaçlı imar planlarıyla yok edilmek istenmesi kaygı vericidir. Merkezi yönetim, yüksek yapılaşma yerine nitelikli bir mimari projeyle fabrikanın restorasyonunu yapmalı ve alanı bilim, eğitim, kültür ve sanat yaşamına kazandırmalıdır. Eğer bu yapılmayacaksa, fabrikanın yerel yönetimlere bedelsiz olarak tahsis edilmesi gerekir.”
Çınar, Elektrik Fabrikası’nın İzmir için önemli bir endüstri kültürü mirası ve kent hafızası mekânı olduğunu vurgulayarak, Konak Belediyesi’nin bu alana yönelik olumsuz girişimlere karşı tüm yasal haklarını kullanacağını ifade etti.
“TAKİPÇİSİ OLACAĞIZ”
TMMOB Mimarlar Odası İzmir Şubesi ve TMMOB Şehir Plancıları Odası İzmir Şubesi tarafından yapılan ortak açıklamada da plan değişikliğine karşı çıkıldı.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi: “Tarihi Elektrik Fabrikası ve çevresindeki alanın özelleştirme politikalarıyla yapılaşmaya açılmasına karşı olduğumuzu bir kez daha açıkça ifade ediyoruz. Endüstri mirası niteliğindeki bu alanın kamusal, kültürel ve bilimsel işlevlerle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyoruz. Mimarlık ve planlama ilkelerine aykırı biçimde alınan bu kararın hukuki ve mesleki tüm yollarla takipçisi olacağız. Kentimizin tarihsel ve kültürel mirasının rant projelerine teslim edilmesine izin vermeyeceğiz.”
“ÇOK YÖNLÜ BİR MİRASTIR”
Ege Kent Konseyleri Birliği ve Konak Kent Konseyi Başkanı Hamit Mumcu da fabrikanın kamusal kullanım için değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Mumcu şunları söyledi: “Alan kamunundur ve imar planlarında kültürel kullanım için ayrılmıştır. Çok yönlü bir mirastır. Kentin eksiklerinden olan modern sanat müzesi, sanayi müzesi ve kütüphane gibi kamusal işlevlerle değerlendirilmelidir. Bu konuda İzmir Büyükşehir Belediyesi ve Konak Belediyesi’nin itirazlarının sonuna kadar yanındayız. Kentin silüetini değiştirecek projelere karşı, geçmişte Basmane Çukuru ve Zorlu AVM süreçlerinde olduğu gibi, kentlileri birlikte mücadele etmeye çağırıyoruz.”
Kaynak: Birgün
