Çinliler sahte Hereke köyü yaptı

Çin’de, ‘Hereke’ adıyla halı üretebilmek için bir yerleşim birimine bu ismin verildiği, üretilen düşük kalitedeki halıların ucuz fiyattan satıldığı bildirildi.

Hereke Halıcılar Derneği Başkanı Erhan Ör, 1843’te dönemin padişahı Sultan Abdülmecit tarafından kurulan Hereke Fabrika-i Humayun’unda üretilmeye başlanan Hereke halısının dokunuş özelliği itibariyle kalitenin ve görkemin simgesi haline geldiğini savundu.

ÇİNLİLER TAKLİTTE SINIR TANIMIYOR

Hereke halılarının geleneksel Anadolu halıcılığının sentezi olduğunu, geçmişte Dolmabahçe, Yıldız, Beylerbeyi ve daha birçok sarayın halıları ve döşemelik kumaşlarının Hereke’de dokunduğunu dile getiren Ör, Cumhuriyetin ilk yıllarında yaşanan savaşların da etkisiyle Hereke halısına talebin azaldığını, üretimin gerilediğini anlattı.

İKİ YÜZDEN FAZLA ÇİÇEK

Hereke halısının özelliğinin yalnızca yörenin isminden gelmediğini, düğüm atışından, tezgahın hazırlanışına, kırkımından, kenarlarına her aşamasının özenerek yapıldığını vurgulayan Ör, Bursa yöresinden elde edilen saf ipekten veya pamuk çözgülük üzerine yünden dokunan Hereke halılarında başta lale, goncagül, yaprak, karanfil, sümbül, badem, çiçek buketleri olmak üzere ikiyüzden fazla çiçek motifi kullanıldığını, bu motiflerin bir araya getirilerek eşsiz desenler oluşturulduğunu belirtti.

Bu geleneğin Osmanlı döneminden günümüze taşındığını dile getiren Ör, şunları söyledi:

HER SANTİMİNDE 100 DÜĞÜM

“Hereke halısına 150 yıl önce verilen önem, bugün katlanarak ilerliyor. Diğer halılarda 5-7 renk kullanılırken, Hereke halısında 30’u aşkın rengi bir arada kullanabiliyoruz. Diğer halılarının santimetrekaresinde ortalama 4 ile 16 düğüm atılırken, Hereke halısına en az 36 düğüm, ipek Hereke halılarında ise en az 100 düğüm atılıyor. İpek halılarda bir santimetrekarede bin 225 düğüme kadar çıkabiliyoruz. Bu bir dünya rekorudur, bu düğüm sayısını başka halıda görmek mümkün değildir.”

DÜNYACA ÜNLÜ

Hereke halısının dünyanın hemen her yerinde müşterisi olduğunu söyleyen Ör, “Hereke halısının piyasasını dünyadaki rekabet olumsuz etkiliyor. Dünya pazarında ilgi gören halılarımız son dönemde Çin, Afganistan ve İran gibi ülkelerde taklit edilmeye başlandı. Bunun da ötesinde pek çok halı ‘Hereke’ adı kullanılarak satılıyor. Bugün Çin’de dokunan ipek halıların çoğunun ‘Hereke’ markası kullanılarak satıldığını biliyoruz” diye konuştu.

Çin’de bir yerleşim birimine ‘Hereke’ adının verildiğini de dile getiren Ör, şöyle devam etti:

ÇİNLİLERİN UYANIKLIĞI

“Aldığımız duyumlara göre, Çin halılarında ‘Hereke’ adının kullanımını yasal hale getirmek için Çin’deki bir yerleşim birimine ‘Hereke’ adı verilmiş. Kullanıcılar Hereke halılarının Çin’de de üretildiğini düşünüyor. Oysa Çin’de üretilenler ‘Hereke’ adıyla satılan ‘Çin halısı’dır. Bu halılar ‘ipek’ denmesine rağmen yüzde 100 ipek değil. Tamamen ticari amaçla yapılan bu halılar el dokuması da değil. Tüketicinin bu farkı anlayamamasından dolayı ‘Hereke’ adıyla satılan bu halılara itibar ediliyor.”

Hereke’de üretilen halıların tamamına Osmanlıca ‘Hereke’ yazdığını bildiren Ör, “Bu da Hereke halısının orijinal olduğunun bir bakıma sembolü oluyor. Ancak yurt dışında üretilen halılara da bu imzayı koyduklarını görüyoruz. Hatta pek çok kere firma ismimizi de taklit ettiklerine şahit olduk.”

Kaynak: Yeni Asır