Küresel Gelişmeler, Neoliberal Politikalar, Risk Toplumu ve Planlama Alanı

30 Dakika Okuma Süresi

Risk Toplumu, Afetler Politikasında Değişiklikler ve Planlama Alanı

Ulrich Beck (1992) ‘risk toplumu’ terimini, bir tarihsel geçiş dönemi olarak gördüğü günümüz toplumların çözümünde ve bu toplumsal koşulları özetleyen bir tanım olarak kullanmaktadır. Buna göre sanayi devrimi ile gerçekleşen ‘modern toplum’, günümüze evrimlenmesinde kendine özgü süreçler ve organlar geliştirmiş, ‘parlamenter demokrasi’ ile kendi yönetim-denetim biçimini oluşturmuştur. Ne var ki, bu sistemde bilim ve teknoloji kurumları ve süreçleri demokratik denetim dışında kalmıştır. Piyasa eğilimlerine ve güç yapılanmalarına göre yönlenen bilim ve teknoloji, sağladığı kolaylıklar ve ilerlemeler yanında yaşamsal olumsuzluklar ve belirsizlikler taşıyan sonuçlar doğurmuştur. Öyle ki, bugünün toplumunda yalnız sınıf ve aile yapılanmalarının çözülmesine değil, insan yaşam çevresinin ve doğanın da tüketilmesine yol açan işleyişler yaratılmış bulunmaktadır. Bireylerin yaşam koşulları, çalışma ortamları, görüştükleri kişiler, seçtikleri eşler, beslenme, eğitim ve bilgilenme konularında yaptıkları seçimlerde kendilerini giderek daralmakta olan risk çemberleri ile sarılmış bulmaktadırlar (12). Bu topyekun yokoluşa yönelen gidişin durdurulması ancak yeni bir toplumsal rasyonele geçiş ve kaçınılmaz bir ‘ikinci aydınlanma devrimi’ ile olacaktır. Beck’e göre, bu durum bilim ve teknolojinin demokratik denetim altına alınması yoluyla sağlanacaktır. Risklerin azaltılmasına yönelik önlemler, ‘yeşil devrim’, ‘sürdürülebilir’ çevre denetimine ilişkin düzenlemeler, gıda sanayiine ilişkin yeni denetim yöntemleri, doğal sistemleri koruma amaçlı uluslararası sözleşmeler vb. örneklerle bugünden kendini göstermektedir.


Londra

Buluşların, yeni teknoloji ve üretim süreçlerinin (kimya, genetik, nükleer, vb) yan etkileri ancak uzun dönemde ortaya çıkmakta, yaşamı etkileyen ‘imal edilmiş belirsizlikler’ giderek yoğunluk kazanmaktadır. Ölümcül etkiler, besin kaynaklarında zararlı girdiler yoluyla insan toplulukları üzerinde olduğu kadar, doğal yaşamı ve tüm canlılar sistemini yok etmekte, bulaşıcı bir kirliliğin doğada zincirleme yayılmasına, iklim rejimlerini saptıran birikimli etkiler yaratılmasına neden olmaktadır. Öte yandan risk toplumu kendini avutma ve yanıltma mekanizmalarının da etkin olduğu bir dönemdir. Kabul (tolere) edilebilir risk kavramı, ekolojik eşikler bulunduğu varsayımı, yan etkilerin ölçülmesinde zorluklar, tazmin edilebilir zarar kavramı, etkileri uzun döneme yayılması nedeniyle algılanma zorlukları, her etkinin ‘antidot’u bulunduğuna inanılması, bilime-piyasalara-yönetimlere zemin bulmayan güven duygusu, vb risklerin yıkıcı etkilerinin daha hızlı yaygınlık kazanmasına yol açmaktadır. Neoliberal politikanın getirdiği güç ve etkileri “yaratıcı yıkım” ile tanımlamak olanaklıysa (Harvey, 2007), Beck’in (1992) açıkladığı bilim ve teknoloji marifetiyle geliştirilen güç ve süreçleri de “yıkıcı yaratıcılık” tanımı ile anmak gerekecektir. Neoliberal yaratıcı yıkım mekanizması, siyasi tercihlerin bir ürünü olmakla birlikte, yıkıcı yaratıcılık, toplumsal gelişme tarihinin yapısal bir özelliğidir. Neoliberal politika planlamayı ne kadar dışlamaktaysa, risk toplumunun getirdiği sorunlar ortamının da o denli geniş bir denetim sistemine ve planlamaya gereksinme duyacağı ve planlamaya bir yeni itibar kazandırma potansiyeli getirmekte olduğu görülmelidir. Planlama etkinliklerimizin, yasal yetkilerimizin ve meslek alanının ve eğitimin, bu potansiyel göz önünde tutularak yeniden tanımlanması gerekecektir.

Planlama alanının risk yönetimi konularını kapsayacak bir açılım göstermesi, güncel bir gereksinmedir. Bu hedefe yönelmelerimizi destekleyen bir dizi başka gelişme bulunduğunu da anımsamak yerinde olacaktır. Uluslararası ortak politikaların geliştirilmesi ödevlerini üstlenen BM ve ilgili organları, gerek ‘sürdürülebilir kalkınma’ ve çevre koruma konularındaki çalışmalarında, gerekse doğal afetler politikasının yeniden biçimlendirilişinde risk yönetimi konusunu ön plana taşımıştır. Çevre kirlenmesi ve yıkımına yol açmayan kalkınma modellerinin geliştirilmesi ayrı bir dizi konferans ve sözleşmeler çerçevesinde (Rio, Kyoto, Millenium Bildirgeleri) yürütülmektedir. Doğal afetler konusunda ise, yaklaşık 40 yıldır geliştirilen politika uyarınca yapılan uluslararası acil durum dayanışmaları ve yardımlar umulan sonuçları doğurmamıştır. Bu performansın verimsizliği, afetlere maruz toplumların kayıplarının zamanla azaltılamaması, yeni bir politikanın geliştirilmesini kaçınılmaz kılmıştır. Yeni politika, afetler öncesinde, tehlikelerin belirlenerek risklerin azaltılması hedefini ön plana çıkarmaktadır (13).

Toplumsal ve fiziki/coğrafi bağlamda, risklerin afet öncesinde belirlenmesi ve risk azaltma yöntemlerinin geliştirilmesi konusu, planlama mesleğinin öncelikli uğraş alanı sayılmalıdır. Uluslararası ve ulusal düzeylerde uygulama yöntemlerinin yeniden belirlendiği bu dönemde, planlamanın bu alanda hangi katkılar verebileceğini göstermesi gerekmektedir. Bu açıdan, afetlere ilişkin çalışmalar kapsamında, kapsamlarına göre dört tür planlama biçiminin bulunduğu tanımlanabilir (14). Bunlardan gündemde olan, afet öncesi risk azaltma uygulamalarını hedefleyen ‘sakınım planlaması’dır (mitigation planning). Bu planlama biçiminin içeriğinin geliştirilmesi, uygulama araçlarına kavuşturulması ve kurumsal bir kimlik kazandırılması gerekmektedir. Kısaca, planlama alanının bu yönde genişletilmesi fırsatları vardır; meslek grubumuzun bu alana sahip çıkması ve eğitim programlarının yenilenmesi sağlanmalıdır.

Afet risklerinin azaltılması için hazırlanacak planlama çalışmaları, öncelikle tehlike verilerinin ve olası kayıpların belirlenmesini gerektirir. Bu, hangi düzeyde çalışılmakta olduğuna ve hangi tehlikelerin söz konusu olduğuna bağımlıdır. Örneğin, sismik tehlikelere karşı, yapı ölçeğinde mühendislik birikiminin sahip olduğu bilginin, kentsel, bölgesel, ulusal risk yönetimi konularında katkısı sınırlı kalır. Her düzeyde, o düzeye özgü risklerin ayrıca tanımlanması gerekecektir. Ancak en karmaşık risk nedensellik bağlantılarının bulunduğu ortam kent düzeyidir. Kentsel sistemler çok sayıda ‘risk sektörü’ne sahiptir; yapı stoku bunların yalnızca birini oluşturur (15). Kentsel risk azaltma çalışmaları özel bir planlama yaklaşımı ve içeriği belirlemektedir. Mekansal, sosyal, yönetsel, fiziki yönleriyle bu etkinliği sıradan imar planlamasından farklılığını vurgulamak üzere ayrı bir tanım vermek yerinde görülmelidir. Fiziki ve sosyal sistemlerin içerdiği risklerin azaltılmasını hedefleyen bu planlama etkinliği, kendine özgü içeriği nedeniyle ayrı bir tanımı hak etmektedir.

New Orleans
Afet tehlikelerine karşı kent düzeyinde risklere karşı önlem alma yöntemleri geliştiren yaklaşımların gözden geçirilmesi, İstanbul için geliştirilen ile birlikte altı ayrı tür bulunduğunu göstermektedir (Balamir, 2007). Afet sonrasında alınan derslere dayanarak yerleşimin daha güvenli biçimlerde yenilenmesi ya da yerini değiştirme yoluyla fiziki düzenlemelere gidilmesi çalışmalarında doğaldır ki plancılar hizmet vereceklerdir; hatta bu tür çalışmalarda yönetici konumlarda yer almalıdırlar. İkinci bir yaklaşımın makro düzeyde kayıp kestirimleri yaptığını, bu verilere dayanarak yönetsel önerilerde bulunduğu görülmektedir. Bu tür çalışmaların genellikle mühendisler tarafından, tekil yapı özelliklerine dayanılarak yapılan kestirimlere ya da HAZUS gibi kimi varsayımlar taşıyan simulasyon modellleri geliştirdikleri anlaşılır. Üçüncü bir grup çalışma, kentsel riskleri tekil yapılar ya da altyapı sistemlerinin dayanım hesaplarına bağlı görür. Burada kentsel riskler yapı stoku riskleri toplamına indirgenmiştir. İmar planlaması araçları ile yetinen kimi plancı yaklaşımlarını dördüncü bir kategori olarak düşünmek yerindedir. Bu çalışmalarda, yerel jeolojik ve morfolojik özelliklere göre tanımlanan bölgelere uygun yapılanma ve kullanım tahsisleri yapılır. Geçmiş dönem verilerine dayanılarak yüksek tehlike bölgeleri iskan dışı tutulur, ancak depolama hayvan barınaklarına izin verilebilir. Kamu yapıları ile hastane ve okul gibi ‘acil durum görevlisi’ tesisler özellikle en güvenli bölgelere atanmalıdır. Fay hatlarına komşu bantlar yapılaşmaya kapatılmalı, uzaklaşıldıkça bu koşul gevşetilmelidir. Tehlikelere maruz metropolitan şehirlerde yürütmüş oldukları çalışmalarda Columbia Üniversitesi araştırma grubu (2001, 2002), çok disiplinli bir çerçevede farklı bir planlama pratiği geliştirmektedir. Kentte bir dizi risk tanımlamakta, kayıp tahminleri geliştirmekte, bunlara dayalı çok yönlü politika önerileri yapılmaktadır. Ancak planlamayı, toplumsal katılıma yer vermeyen bir teknik çalışma olarak görmektedir. İDMP ise, risk analizleri ve sektörlere dayalı bir sakınım planlaması ile kentte tüm kesimlerin rol almasını sağlayacak bir seferberlik yaratmak hedefindedir.

İstanbul bugün karşı karşıya bulunduğu deprem tehlikesi karşısında dünyanın en riskli büyük şehridir. Ne var ki, İDMP kapsamında önerilenler hayata geçirilememiş, konu Türkiyeyi borçlandırma yoluyla finanse edilen ve Dünya Bankası’nın kendinden menkul ‘uzmanlarına’ emanet edilmiş projelere indirgenmiş bulunmaktadır. Bugün İstanbul’un deprem tehlikesine karşı ileri sürülen üç farklı yaklaşım ve ideoloji netleşmiştir:

1. “İnsanları öldüren yapıların yıkılmasıdır; O halde yapıların güçlendirilmesi yeterli önlemdir”. Bu yaklaşım özellikle İstanbul’da yapı güçlendirme piyasasının genişlemesini uygun gören mühendislik mesleği yaklaşımıdır. Meslek çevrelerinin çabalarıyla güçlendirme çalışmalarına engelleri kaldırmak üzere bir yönetmelik hazırlanmış, kat mülkiyeti yasası düzeltilmiş bulunmaktadır (2007). Ancak büyük bölümü kaçak bir stok olan İstanbul’da bu yaklaşımın beklenen yaygın uygulamayı bulması zor olacaktır. Bu yaklaşım, kentte tek yapıdan başka bir risk bulunmadığı varsayımını yapmakta, yapı topluluklarının birlikte ele alınmasının getirebilecği ekonomileri görmezden gelmekte, kentsel çevre standartlarının iyileştirilmesi fırsatlarını boşa vermekte, kentin çirkin yapılaşma düzeninin sürdürülmesini sağlamaktadır.

2. “Piyasa, tüm güvenlik taleplerini karşılar” görüşündeki yaklaşımlar neoliberal politikalarla bütünleşir. Güvenlik araç gereci pazarlama derdindeki piyasa girişimcileri, poliçe satışlarını artırmak peşindeki sigorta sektörü, “İstanbul’da taşınmaz değerleri artarsa güvenlik de yükselir” anlayışındaki yönetimlerin büyükşehrin genişletilmesi pahasına yeni konut siteleri (‘rezidans’lar) yapımını özendirmesi, dış sermaye çevrelerine arsa pazarlamaları, uluslararası yarışmalarla fantazi projeler üzerinden kent parçalarının düzenlenmesi işlerini planlama meslek grubundan kaçırmaları, İstanbul’un planlanması için özel kurumsal yapılanmalara başvurmaları, İstanbul’un kimi bölgelerinde rant tesisleri, depremi unutan yoğun yapılaşma önerileri ve “Manhattanlaştırma” özenmeleri, büyük tehlike karşısında piyasa sisteminin asıl çare olduğu görüşündedir.

3. “Bütünlük taşıyan, kapsamlı ve katılımlı bir planlama ile risk azaltma yöntemlerinin eşgüdümü sağlanır”. İDMP’nin yaklaşımı olan sakınım planında, deprem tehlikesine karşı kentsel direnci artırmak üzere üç temel ilke tanımlanmaktadır:

(a) Kent toplumunun, elden geldiğince geniş kesimlerinin risk azaltma yönetimine katkıları sağlanmalıdır;
(b) Doğal tehlikeleri gözetmek yanı sıra, tüm kentsel risk sektörlerinde plan geliştirmek gereği vardır. Bunun için her sektörde ilgili taraflar belirlenerek, karşılıklı rol ve sorumlulukları tanımlanmalı, her sektörde etkinlikleri düzenleyen protokoller elde edilmeli, bunların eşgüdümü bir sakınım planı tarafından yerine getirilmelidir;
(c) Yüksek risk gösteren alanlar belirlenerek, ivedi ve ‘yoğun bakım’ amaçlı eylem planları hazırlanmalıdır. Bu çalışmalar, yerel risk yönetimi için özel veri tabanlarının hazırlanmasını, yerel katılım ve ortaklıklar geliştirmek üzere süreç modelleri geliştirilmesini, güçlü uygulamalar için yeni araç ve finans yöntemleri geliştirmeyi, yatırım programları ile sosyal projelerin bütünleştirilmesini gerektirir.


Londra için konsept plan diyagramı

İstanbul’da bugün kimi ilçeler düzeyinde, büyük bütçelerle deprem tehlikesine karşı önlem alma çalışmaları sürdürülmektedir. Ancak bu çalışmalarda plancı yaklaşımların egemen olduğunu ileri sürmek olanaksız kalmaktadır. Tekil yapı güvenliği arama endişesi ile yapılar mühendislik ekiplerince taranmakta ancak elde edilen verilerin sonuçları belirsiz kalmakta, ya da bir uygulama politikası geliştirilmesi hedefine erişilememektedir. Oysa Zeytinburnu örneğinde de gösterilebildiği gibi, yerel toplulukların ortaklıklar kurma yoluyla katılacakları toplu yenileme yöntemleri, gerek bireyler açısından, gerekse kent ölçeğinde çevre niteliklerinin geliştirilmesi ve ekonomiler sağlanması açılarında üstün bir alternatif oluşturmaktadır (16). Plancıların bu ortamda çok yönlü beceriler göstermeleri, çevre ve toplum güvenliğini yükseltecek yeni önlemler geliştirmeleri, bu çalışmaların yerel topluluklarla birlikte yürütülmesinin sağlanmasında proaktif roller üstlenmeleri, kentsel risklerin yapı birimlerinin yıkılma olasılıklarından ibaret olmadığını örneklemeleri, yapı toplulukları ve çevrelerinin hangi riskler içerdiklerini göstermeleri, yer bilimcileri ve toplum bilimcilerle ayrı işbirlikleri geliştirmeleri, yeni uygulama araçları tanımlamaları gerekmektedir. Özellikle yerel toplulukların tehlike karşısında yapılandırılması ve ortaklıklar geliştirmelerinin, yönetimlerin benimsemiş olduğu neoliberal politikaların bertaraf edilmesinde plancılar açısından büyük değer taşıdığı düşünülmelidir. Bu çalışma alanında daha fazla plancının rol alması, bu alanın kurumsal düzeyde bir planlama konusu olduğuna meşruiyet kazandırılması, planlama yetki alanının genişletilmesi yolunda mevzuatta gereken değişikliklerin yapılmasının sağlanması, tüm meslek grubumuzun sahip çıkması gereken bir stratejidir. Bu strateji, meslek odamızca üstlenilecek bir fırsat ve ödev olarak durmaktadır.

1 2 Notlar

6 Yorum

  1. murat balamir

    Yorumlar için teşekkürler

    Sayın Pınar Çelik’in söyledikleri, konuyu belki daha da açarak güncel Türkiye ve dünya örnekleriyle somutlaştırmanın yararlı olacağına inancımı güçlendiriyor. Yazı şimdiden kimi noktalarda eklemelere kavuştu. Ancak asıl metin ile notlar bölümü arasındaki dengeleri de gözden kaybetmemek gerekiyor; yoksa notlar çok uzayabiliyor.

    Sayın Mustafa Mutlu, konuyu can alıcı güncel bir köşesinden yakalamakta; kısa dönemli çıkarların sınıfsal yapılanmayı geri plana iterek yeni koalisyonlar oluşturması, neoliberal politikanın yararlanmayı bildiği bir yöntemdir. Bunun (kimilerinin çok hoşlandığı körleştirme araçlarından olan) bir “win-win” koşulu sağlamadığını bugünden göstermeye çalışmak zorundayız.

    Sayın A. Y. nin ‘dönüşüm’ ya da kentsel yenileme üzerinde durmasını birkaç açıdan yerinde bulmak gerekir. Yerel toplulukların yetkiler ve meşru kimlikler kazanmaları Türkiye’de büyük değer taşıyor çünkü:
    1. en üstte ‘belediye meclisi’ – en altta ‘apartman yönetimi’ arasında alan/mekan bazlı gerçek bir sivil yapılanma bulunmuyor. İstanbul Deprem Master Planı kapsamında kentsel yenilemeleri de yönlendirme kapasitesi gösterebilecek ‘yerel topluluk yönetimi’ önerisinin yapılmasının ve taslak yönetmeliklerin hazırlanmasının nedeni bu idi.
    2. Konuya önce makro düzeyde bakılarak da girilebilir: Türkiye’de Kentsel İyileştirme Girişimlerinin Gündeme Alınması ve Planlama Sisteminde Gereken Değişiklikler, Yapı Dergisi (2002) 66-70.
    3. Bir başka açılım, “Dönüşüm Yasa Tasarısı Taslağı” metnine dayanılarak yapılabilir; Böyle bir denemeyi başka bir yayında yapmıştım: Balamir, M. (2006) Dönüşüm Alanları Hakkında Kanun Tasarısına İlişkin Görüşler, CHP Yerel Yönetim Dergisi (13) 47-59. (bu metinleri isteyenlere gönderebilirim: [email protected]).

    Sayın Yılmaz Kuyumcu’nun değindiği konuda söylenmesi gereken iki nokta görüyorum. “Çöküntü” alanlarının oluşması, neoliberal politikaların getirdiği mekansal sonuçlardan biri olabilir. Bu tıpkı sınıfsal süreçlerde ya da özelleştirmeler ile yaratılan ‘kalıntı’ (residual, marginalized) varlıkların ortaya çıkmasına benzer bir mekan yağmalama sürecinin yan ürünüdür. Neoliberal vahşeti frenlemede plancıların ve kent yönetimlerinin başvurması gereken asıl direnme mekanizması, “sadaka dağıtma” değil, yerel toplulukları her fırsat ve olanakla örgütleyebilme hünerleridir.

    Sayın Deniz Ulugür can acıtan bir noktaya parmak basmış bulunuyor. Meslek camiasında ve üniversitelerimizde giderek yaygınlaşma eğiliminde olduğunu gözlemlediğimiz bu ‘içselleştirme’ sürecine ilişkin araştırma bulgularını edinmek isterim. Eğitim ortamında bu süreç, doğrudan ithal edilmiş ya da taklitleri geliştirilmiş kimi derslerin programlara eklenmesi, ya da stüdyo çalışmalarında piyasacı kavramlara dayalı açılımların ve rüzgara göre yönelmiş konuların gündeme getirilmesi ile yürürlük kazanmakta. Bunu denetleyecek bir bilgelik mekanizmasına ne yazık ki sahip değiliz. Yer yer öğrenci kitlesinin bu konuda çok daha duyarlı olduğunu görmek umutlandırıyor.

  2. deniz ulugür

    bir durum tespiti olarak hazırlanmış, en sonunda da kısa bir açılım sağlamaya çalışan öğretici bir yazı. Hatta bu sayfalarda okuduğum en güzel yazılardan biri.

    Bu noktada , özellikle İstanbul’da mimarlık ve planlama eğitimlerinde gözlediğimiz benzer bir süreç yaşanmakta. İmece/Toplumun Şehircilik Hareketi’nin hazırladığı bir çalışmada üniversitelerin mimarlık ve şehircilik müfredatları incelenmiş ve neo-liberal politikaların uygulanmasını içselleştiren bir meslek anlayışının üniversitelerde meşrulaştırıldığı bir dönemin başladığı tespit edilmiştir. Ne yazık ki mesleklerimiz günden güne artarak bu neoliberal politikaların kalemi olmakta ancak daha kötüsü bu anlayışı kabullenen/içselleştiren bir yaklaşım kendi hegemonyasını oluşturmaktadır.

  3. Yılmaz Kuyumcu

    Hazır kavramları netleştirmeye başlamışken bir kaç kavram üzerinde daha düşünmemizde yarar var sanıyorum. Bunlardan birincisi “çöküntü bölgesi” ve derecelendirmesi. Sözgelimi bir çok yerde (özellikle yerel yönetimler buna çok yatkınlar) Karanfilköy bir çöküntü bölgesi sayılıyor bana göre ise bu sıfatı çevresindeki biçimsiz 15.50’ler (ve daha fazlaları için kullanmak daha doğru olurdu) tek katlı bahçe içindeki evler biraz da yapı fiziği açısından desteklenince imrenilecek yaşam alanlarına dönüşüyorlar. Dün televizyonlarda Başıbüyük yıkımları vardı. Bence çok farklı politikalar uygulanmalı bu bölgelerde. Hele insanların kendilerinin konut yapma potansiyelleri varsa bu da teknik ve mali destek programlarıyla ve altyapı/donatı planlamasıyla ciddi bir alternatif oluşturabilir. Bu alanda aslında o kadar çok yapacak var ki. Ne yazıkki meslek odaları bu alana çok önyargılı yaklaşıyorlar.

  4. A.Y.

    Kavram karmaşalarının bulandırdığı ortamlardan yaralanıp insanların “küreselci, neoliberal, şucu, bucu” diye bilgisizce (yada bilerek) suçlandığı ortamlarda kavramlara açıklık getiren, planlamanın etkinsizleştirilmesinin sonuçlarına değinen ve Meslek Odalarının daha etkin direnişleri için öneriler getiren bu kapsamlı çalışması için Murat Balamir hocamıza çok teşekkürler.

    Sayın Balamir yazısını “planlama da kendi içerik ve çalışma biçimlerini gözden geçirmek zorunda kalacaktır” diye bitirmiş. Acaba Hoca’nın daha sonraki bir yazılarının konusu da; “Yerel katılımlı örgütlenmeler ve ortaklıklara dayalı örnek dönüşüm projeleri geliştirmek ve desteklemek” olarak belirttikleri gerksinimle de bağlantılı olarak planlamanın bu yeni gereksinimler kapsamında gözden geçirilmesine bir açılım getirmek olabilir mi? Pek çok boyutu olan bu konuda da ciddi bir kavram karmaşası var. Bir kesim örneğin Mimarlar Odası “kentsel dönüşüm projesi” kavramına kesinlikle karşı, sanki kentin tüm dayanımsızlıkları ve sorunlarıyla değişmeden kalmasını uygun görür gibi. Diğer taraftan piyasa ve yerel yönetimlerde de “kentsel dönüşüm” konusunda genellikle planlamayı dışlayan yaklaşımlar izleniyor.

    Bu konularda yoğun bir tartışma varmış gibi görünmekle birlikte, tartışmaların yeterince açık, net ve yeterince bilgiyle dayalı yapıldığını sanmıyorum.

  5. Mustafa Mutlu

    Murat Balamir hocaya çok teşekkürler. Hem neoliberal kavramı ile küresselleşme kavramlarını birbirinden ayırdığı için hem de günümüzdeki meslek odalarının toplumsal felaketler karşısınıdaki yaygın tutumunun planlama tutumu olmadığını, tam tersine planlama için çalışan kuruluşlardan çok farklı ve kısa vadeli menfaatlerini ön plana çıkartan bir tutum içinde olduğunu vurguladığı için. Bu bana mühendislerin deprem sonuçlarını nasıl kendilerine yonttuklarını anımsattı. Sanıyorum Mimarlar Odasının şu son dehşetengiz seçim kampanyasının aslında planlamaya karşı bir yapsat düzenini kamufle etmek amacını taşıyabileceğini düşündürdü. Eyüp beyin yapsat kooperatifçisi yönü seçimlerde çok bir ortadaydı.

  6. pınar çelik

    bu çok önemli bir teorik çalışma gerçekten ve faydalanmak bile zaman alacak gibi görünüyor, bir kopyasını aldım.

    neoliberal politikaları sadece slogan olarak söyleyen hiç bir açılım sağlamayan siyasiler, siyasiler gibi davranan meslek odaları yöneticilerinin günlük ezberlenmiş konuşmalarından sonra sahiden derinliği olan ve hepimizi bilgilendiren bu çalışma enfes olmuş.

    değerli Murat Balamir hocamızı kutlar, bize bu kadar külliyatlı bir çalışma sunmasından ötürü de teşekkür ederim.

    saygılarımla.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir