Pekinliler maketlere bayılıyor. Şehir Planlama Sergi Merkezi’ndeki şehir maketi, en etkileyicilerinden biri. Tam merkezdeki kare, Yasak Şehir. Parklar, göller… Eksik olan tek şey tepede gri bulut efekti.

Avustralyalı basın mensubu, Pekin travmasını anlattı: “Böyle boğazımda korkunç bir karıncalanma hissettim. Nefes almakta güçlük çekiyordum. Aniden öksürmeye başladım. Göz gözü görmüyordu…” Du Shaozhong, ‘ölümden dönen’ basın mensubunu dinledikten sonra “Hımm..” dedi, “Sydney’de de sisli günler oluyordur sanırım.”
Taraflardan biri Sydney’in kartpostal sahili Bondi Plajı’na bakan bir evde oturuyor. Kriteri mavi gökyüzü, köpük köpük bulutlar. Diğeri Pekin Belediyesi Çevre Koruma Bürosu sözcüsü ve elindeki verilere göre sözü edilen günde olağanüstü hiçbir şey yok.
‘Olağanüstü’ olan Çin’in çevre konusundaki kabarık sicili. Adın çıkmış dokuza, inmez sekize meselesi. 8-24 Ağustos arasında olimpiyat oyunlarını, eylül ayında paralimbik olimpiyatları ağırlayacak olan kent, hem bu köklü sorunu çözmek, hem de çözdüğüne dünya âlemi ikna etmek zorunda.

Sözcü Du, şirin adam. Art arda yağan sorulardan bunalınca da “Pekin’de hava kalitesi eskisine göre iyi. Daha da iyi olacak. Bunun için uğraşıyoruz. Böyle yazarsınız” diye kestirip atıyor. İkna olmayan Alman basın mensubunun koluna giriyor. Kol kola yürürken anlaşıyorlar. Alman basın mensubu çevre konusunda alınması gereken önlemleri e-postayla yazıp yollayacak!

Pekin için bir ilk
Gerekli akılları almadan önce de yapılanlar var. Sözcü Du, Pekin’de hava kirliliğini yaratan dört etken olduğunu söylüyor: Kömür, emisyon, inşaat tozu ve endüstri. Buna bir de zaman zaman etkili olan kum fırtınalarını eklemek gerekiyor. Kentteki 3.3 milyon otomobilin yarattığı kirliliği azaltmak için 20 Temmuz-20 Eylül arasında plaka numarası bir gün tek, bir gün çift olanların trafiğe çıkmasına izin verilecek. Yüksek emisyonu olan 300 bin araç, trafikten men edilecek. Bazı fabrikalar faaliyetlerine ara verecek. Bu süre içinde inşaat çalışmaları duracak. Olimpiyat trafiği toplu taşımaya yönlendirilecek. Olimpiyat Oyunları boyunca, hava kalitesi içinde ABD’li, İtalyan ve Hong Kong’luların da bulunduğu bir komisyon tarafından izlenip gereken önlemler alınacak. İçinde yabancıların da bulunduğu bir çevre komisyonu, Çin için bir ilk. ‘Çin Seddi’nde ilk gedik. Komisyon gerekli görürse, Pekin’in içindeki ve Pekin’e gelen araç sayısını daha da düşürecek. Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC) de, gerek görürse maraton gibi bir saatten uzun süren yarışmaların tarihini değiştirebilecek.

Sözcü Du, hava kirliliğini ciddi biçimde azaltacaklarına emin. Zaten hazırlıkların bugünün işi olmadığını, çevre standardını yükseltmek için 10 yıldan beri uğraştıklarını söylüyor. ‘Çevreyi ciddi kirleten’ fabrikalar 10 yıl önce kapatılmış. 1998 yılından itibaren hava kalitesi sürekli izlenmeye başlanmış. 20 milyar dolarlık çabaların ardından yılda sadece 100 gün ‘mavi gökyüzü’ görebilen Çinliler, geçen yıl 246 gün Çin ulusal standartları ölçüsünde temiz bir havayı solumuşlar.

Yasak Şehir’in içinde, Sonsuz Uyum, Muhteşem Birlik, Kutsal Safiyet gibi adları olan kapılar, salonlar ve sarayların arasında tek yazı aklımda kaldı. “Eşsiz bir güzelliği sonsuza kadar mahvetmek için tek bir darbe yeter.”

“Biz bunları Olimpiyatlar için yapmıyoruz. Çin halkının esenliği ve refahı yapıyoruz” diyen Pekinli yetkililer muhtemelen Olimpiyatlar’dan yüzlerinin akıyla çıkacak. Hava kirliliği iki ay boyunca zapturapt altına alınacak. Ama oyunlar bitecek. Gelenler gidecek. Haftanın belli günleri balkabağına dönüşen tek-çift plakalı otomobiller asıllarına rücu edecek. Dünya basını Pekin üzerinde sarı gri gökyüzü fotoğrafları basmaktan elbet bıkacak. “Her yıl 656 bin Çin vatandaşı hava, 95 bin 600 Çin vatandaşı da su kirliliği yüzünden ölüyor” diyen Dünya Sağlık Örgütü raporları arşivlere tıkılacak. İki aylık Pekin rüyası, 9.5 milyon kilometrekarelik ülkenin ne kadarında hayatı değiştirecek? Tahmin etmek imkânsız, takip etmek gerek.

Kaynak: Radikal

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir